Πέμπτη, 6 Ιανουαρίου 2011

Αγριοκρεμμύδα "...κατά του βασκάνου"!

Κάθε Πρωτοχρονιά κάνει την εμφάνισή του,κρεμασμένος για γούρι στην εξώπορτα χιλιάδων σπιτιών ένας ταπεινός βολβός,η αγριοκρεμμύδα ή ασκέλα,όπως την λέμε σε μερικά χωριά του Νησιού και των Κυκλάδων.
Σκίλλη η παραθαλάσσια η αγριοκρεμμύδα της αρχιχρονιάς.Το έθιμο την θέλει να κρέμεται για γούρια στις εξώπορτες κάθε Πρωτοχρονιά.
Αυτό το παρακατιανό,το παραπεταμένο φυτό,που το βρίσκουμε αυτοφυόμενο στις άγονες αμμώδεις και κάπως βραχώδεις περιοχές κοντά στη θάλασσα έχει ιστορία αιώνων που θα τη ζήλευαν υψηλόκορμα επιβλητικά δένδρα (πλατάνια,λεύκες)ή φημισμένοι ανθοφόροι θάμνοι (γαρδένιες,γιασεμιά).
Η Ουργκινέα η παραθαλάσσια "Urginea maritima"όπως την προσδιορίζει και την περιγράφει σε άρθρα του ο καθηγητής της Συστηματικής Βοτανικής στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Γεώργιος Σαρλής ανήκει στην οικογένεια των Λεϊλιιδών μαζί με τους σεφερικούς ασφόδελους και τους καβαφικούς υακίνθους.
Άγνωστη στους πολλούς με την επιστημονικής της ονομασία,συναντιέται σε διάφορα μέρη με ποικίλα κοινά ονόματα όπως:Σκίλλα και σκιλλοκρομμύδα(παντού στην Ελλάδα),
ασκιλλητούρα και ασκελετούρα στην Κρήτη,
ασυνικάρα και κουτσούνα στην Κεφαλλονιά,
γεωργός και ασκέλα στην Αίγινα,
βότσικας και μποτσίκι στην Πελοπόννησο.
Η μορφή της ένας ογκώδης βολβός,η μεγάλη βλαστητική δύναμη,ο τρόπος και ο χρόνος άνθησης της την "κατέστησαν" γράφει ο Γ.Σαρλής,"άξια θαυμασμού και απαραίτητο σύμβολο για να χαρίζει επ'ευκαιρία της 1ης του έτους,τη θαλερότητα και την αντοχή στις αντίξοες περιστάσεις.
"Τα άνθη της λευκοπράσινα με ρόδινες ραβδώσεις,βγαίνουν τον Σεπτέμβριο,πριν από εκείνα των φυτών φθινοπωρινής άνθησης"
Σχετικά με την μαντική της άνθησής της στην οποία αναφέρεται και ο Θεόφραστος,στο
"Περί Φυτών Ιστορίας" λέγεται πως αν ανθίσει πρώιμα ο χειμώνας είναι μαλακός και η Άνοιξη έρχεται νωρίς και είναι ευνοϊκή για τις καλλιέργειες.Βέβαια,εκείνο που εξέπληττε πάντα τους ανθρώπους είναι ...."το φύσει εύζωον και βλαστικόν του φυτού,κυρίως δε η έκτακτος,μεγάλη ζωτικότης του βολβού,δυναμένου επί μακράν να ζει και ανθεί και εκτός του εδάφους "(Θεόφραστος)
Από τον Πυθαγόρα(6ος αι.π.χ)μαθαίνουμε ότι αν η κρεμμύδα κρεμιέται στην εξώπορτα,γίνεται φάρμακο που απωθεί,διώχνει τις ασθένειες.
Ο σπουδαίος Γεωπόνος Π.Γεννάδιος αναφέρει στο "Φυτολογικόν Λεξικόν" (1914) ότι συνεχίζεται η παλαιά αρχαία συνήθεια να κρεμιέται στην πόρτα του σπιτιού ή στην οροφή των εργαστηρίων ένας θαλερός βολβός της κρεμμύδας ώστε  να προφυλάσσει από το κακό μάτι.
Την πανάρχαιη πίστη στην αλεξίκακον ισχύ του βολβού ενισχύουν οι θεραπευτικές του ιδιότητες.
Είχαν να λένε για τον Επιμενίδη τον Κρήτα ότι κατανικούσε ασθένειες και λοιμούς ολόκληρους, συνιστώντας στους ασθενείς το φάγωμα της εδώδιμης σκίλλας.
Διαθέτει δύναμη δριμεία και ναρκωτική,πολύχρηστου κατά εχιδνοδηκτών,βηχός,άσθματος,δυσπεψίας,δυσεντερίας,χειμέτλων (χιονίστρες)κ.α.απαριθμεί ο Διοσκουρίδης.
Η λαϊκή μας, ιατρική επίσης,αποδίδει στην αγριοκρεμμύδα θεραπευτική δράση κατά της φυματίωσης.
Ας συνεχίσουμε και'μεις σήμερα τα παλαιά έθιμα να κρεμάμε στην πόρτα μας για γούρι κάθε Πρωτοχρονιά την κρεμμύδα που χαρίζει στην οικογένεια κάτι από την εκπληκτική ζωτικότητα και αντοχή της.

38 σχόλια:

  1. Eμ' εσείς δεν την κρεμάτε απλώς...της φοράτε και τουαλέτα μακριά..! :))
    Εθιμα που δυστυχώς τείνουν να ξεχαστούν...

    Πώς ήταν σήμερα στο νησί? Εδώ πολύ λαμπερή μέρα!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Υπέροχη μέρα Κάρυ έπρεπε να τραβούσες την άδειά σου μέχρι και των Φώτων!
    Εδώ στο λιμάνι τέτοια μέρα είναι μεγάλη γιορτή όλο το νησί κατεβαίνει στον αγιασμό των υδάτων πάρε μια γεύση
    από πέρσι!


    Φιλιά θαλασσινά αγιασμένα:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Καλή σου χρονιά Zoyzoy, τέτοια έθιμα καλό θα ήταν να εξαφανιστούν από τη ζωή μας μπας και απελευθερωθούμε κάποτε από τις κακές και "αρλουμπίστικες" συνήθειες του παρελθόντος. Μπορούμε να τα καταφέρουμε και μόνοι μας, χωρίς το κρέμασμα καμιάς κρεμμύδας. Εάν κάποιος δεν κατέβει για τον αγιασμό, πρέπει να έχει ισχυρό άλλοθι εεε;;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Μπράβο ζουζου για την ανάρτηση!!!! Δεν το 'ξερα καθόλου το έθιμο! Βουνίσιος γαρ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Χρήσιμες οι πληροφορίες.
    Μια αμμώδης παραλία στο Ναύπλιο (η Καραθώνα) είναι γεμάτη από αγριοκρεμμύδες

    Φιλί και Γλαρένιες αγκαλιές

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Φτου φτου μη μας βασκάνουνε... μια κρεμμύδα για τα μπλόγκια μας απάνω να βρώ, ας πάω στην Καραθώνα να βρω καμμία.
    zoyzoy μ' αρέσει που το γυρίζεις το μπλόγκι σου σε ενημερωτικό με τέτοια θέματα κι ετσι μαθαίνουμε και πράματα που δεν είχαμε ιδέα γι αυτά.
    #kudos

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Εγώ πάλι ξέρω πως την πρωτοχρονιά σπάμε το ρόδι στην είσοδο για καλή τύχη!
    Τούτο με την κρομύδα πρώτη φορά το ακούω!!
    Καλημέρα Ελένη μου!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Εσύ που ξέρεις τα πολλά, δεν μου λες, είναι αλήθεια πως ο καλύτερος τρόπος για να ξεμεθύσει ένας άντρας είναι να του τρίψεις κρεμύδι σε συγκεκριμένο σημείο;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. ΘΑ χρειαστούμε κανα δυο κιλά και λιγα λεω!!!

    φιλια πολλααααα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Ρε γαμώτο δεν σκέφτηκα να πάρω κάνα δυο κιλά μαζί μου για τους Αθηναίους
    πχ Κούλα....μια χαρά δωράκι θα ήταν, και με την όμορφη φορεσιά του!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. kaliteros ♥
    Τι θα σε κάνω εσένα με τ'αθλητικά και τις εμμονές σου?
    Αν διάβασες το κείμενο δεν αναφέρεται καθόλου σε θρησκευτικές προκαταλήψεις!

    Φέτος που δεν έβαλα καθόλου έθιμα της θρησκείας μας πάλι δέχομαι τα πυρά σου!
    Λοιπόν μάθε ότι η κρεμμύδα από αρχαιοτάτων χρόνων συμβολίζει και άλλα πράγματα στην μεταφυσική!
    Ίσως από τότε κρατά θέση υπέρμετρη στην εκτίμηση του λαού ως σήμερον!

    Μακάρι να πάμε γλυτώσουμε αλλά ούτε οι αγιασμοί ούτε οι εξορκισμοί δεν μας σώνουν φέτος
    δυστυχώς για μας!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Ευ αγωνίζεσθαι ♥
    Μα ναι είναι καθαρά κυκλαδίτικο φυτό!

    Να σου στείλω για το καλό:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. ΦΥΡΔΗΝ-ΜΙΓΔΗΝ ♥
    Μπορείς να τις εκμεταλλευτείς την επόμενη φορά και να χαρίζεις στους φίλους σου "γούρια" για καλή χρονιά!

    Φιλί θαλασσινό και'πο μένα:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. tzonakos ♥
    Τζόνυ ότι μου κάνει εντύπωση και πιστεύω ότι θα σας αρέσει το βάζω για να σπάει την μονοτονία των προσωπικών!

    Μωρέ τα μπλόγκια δεν έχουν ανάγκη τα σπίτια και'μεις να βάλουμε να κυκλοφορούμε με κρεμμύδες!))

    Πολύχρονος και από εδώ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. ΝΑΝΤΙΑ ♥
    Πάντως δεν πιστεύω να'ναι τοπικό έθιμο ίσως το γνωρίζουν οι νησιώτες των γύρω Κυκλάδων!
    Το ρόδι είναι για την Πρωτοχρονιά αυτή κρέμεται στην πόρτα όλο τον χρόνο!

    Καλησπέρα και φιλιά θαλασσινά!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Ασκαρδαμυκτί ♥
    Ο!Ναι!
    Το'χω ακούσει και'γω!
    Η σπιρτάδα του κρεμμυδιού δεν ξέρω πως συμβάλει στην απορρόφηση του αλκοόλ στον συγκεκριμένο σημείο!

    Καλά είναι να μη το δοκιμάσεις ποτέ:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Coula ♥
    Τόση γκαντεμιά βρε Κούλα πιά:))

    Κρίμα έφυγε η Φούλη να σου'στελνα 5-6 για το καλό!


    Φιλιά θαλασσινά:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. ΦΟΥΛΗ ♥
    Κριάρο δεν είσαι! είναι ποτέ δυνατόν να'σαι οργανωμένη?
    "Οτι του φανεί του Λολοστεφανή" που λένε!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  19. A μου φέρανε και μένα ένα τέτοιο στο μαγαζί!!! Και δεν ηξερα που να το βαλω!!!χεχε!!!Τα φιλια μου!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  20. Αυτή η αντάλλαγη σχολίων με τη Φούλη με τρελαίνει!!

    Α!! επιτέλους είδα πως σε βάφτισαν!!

    Ελένη!!

    ( Ιδιαίτερο όνομα για μένα!! )


    Αυτό με τα κρεμμύδια δεν το γνώριζα!!

    Να είσαι καλά και να είσαι πάντα τόσο αυθεντική & με απίστευτο χιούμορ!!

    Τα σέβη μου!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  21. Πάλι έφυγε η Φούλη;
    Κώλο δεν βάζει κάτω κι αυτή!
    Παλιά εβαζα κι εγώ στο μαγαζί
    και κάθε χρόνο φύτρωνε μόνη της
    Πυροβολημένη εντελώς λέμε!
    Τελευταία το χα ξεχάσει!
    Να σαι καλά που μου το θύμησες!
    Για τους Αθηναίους να ενημερώσω
    ότι ο Υμηττός είναι γεμάτος!
    Πάρτε μαχαίρι για δεν βγαίνει εύκολα
    και πάρτε τα βουνά! Kisses

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  22. Θα 'θελα να σου πω μέσα από την καρδιά μου μια ευχή , που την άκουσα κι εγώ από κάποιον άλλον , και που νομίζω ότι τα λέει όλα : "Πολλή ζωή μέσα στα χρόνια σου !"

    Και του χρόνου !

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  23. εμενα τωρα γιατι μου εφεραν πεταλο?
    θα τους το πεταξω στα μουτρα:P

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  24. Είναι αυτά που τα...φοβαται ακόμα κι ο Μητσοτάκης;:)))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  25. Όλα αυτά τα χρόνια ήξερα ότι την Πρωτοχρονιά κρεμάμαι αυτό το κρεμύδι, το κάναμε και εμείς κατά καιρούς, αλλά δεν ήξερα την ιστορία του, ούτε το πραγματικό του όνομα. Τώρα χάρη σε σένα το έμαθα. Να είσαι καλά! Καλό είναι να γνωρίζουμε πράγματα για τα έθιμά μας. Φιλιά γλυκιά μου, πολλά πολλά!!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  26. Iανος ♥
    Δεν πιστεύω να την πέταξες??
    Τώρα ξέρεις που θα την βάλεις:))
    έτσι??

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  27. Vangel Greko ♥
    Και που να μας δείς όταν έχουμε χτυπήσει κανένα τσιπουράκι τι σέρνει η μια στην άλλη :P

    "Ουδέν κρυπτόν υπό τον ήλιον"
    Χαίρομαι που του έχεις εκτίμηση!
    Τουλάχιστον!

    Να που μαθαίνεις και κάτι εδώ μέσα!

    Μ'αρέσει που'σαι πάνω απ'ολα ευγενής:))

    Καλό ΣΒΚ να'χεις!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  28. D.Angel ♥
    Πού τη χάνεις που τη βρίσκεις όλο μ'ενα λαπιτόπι αλλά μπρατσέτο στο βαπόρι για Πειραιά και δρόμο:))

    Λένε ότι αν σου ξαναφυτρώσει θα'ναι τυχερός ο χρόνος!
    Εμένα μου φαίνεται πάντως αδύνατον να μη ξαναφυτρώσει!

    Ναι έχει γερές ρίζες και είναι δύσκολο να την βγάλεις!

    Καλό ΣΒΚ με φιλιά θαλασσινά!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  29. anemoria ♥
    Σ'ευχαριστώ καλέ μου!
    Πραγματικά πειρικλύει όλες τις ευχές αυτή " η ζωή" !
    Θα την κρατήσω φυλαχτό!

    Καλή χρονιά και καλό ΣΒΚ να'χεις:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  30. γνωστος αγνωστος ♥
    Οχι ρε κράτα το!
    Μήπως και δεν σου κάτσει άλλη δουλειά σαν την πρόσφατη!

    Το πέταλο να το βάλεις πίσω απ΄την πόρτα σου ανάποδα με το άνοιγμα προς τα πάνω!
    Ετσι γεμίζει λέει και κρατά τα καλά αλλιώς αδειάζει και δεν κρατάς τίποτα :))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  31. VAD ♥
    Λες να τον πιάνουν αυτές??
    Γιατί τίποτα δεν τον φοβίζουν αυτόν:))

    Καλό ΣΒΚ να'χεις:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  32. stavroulazerva ♥
    Ωστε μέχρι τα βόρεια είναι διαδεδομένη η τύχη της κρεμμύδας!

    Είναι παμπάλαιο το έθιμο και ευτυχώς που το κρατάν μέχρι τις μέρες μας!

    Καλό Σβκ με φιλιά θαλασσινά!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  33. εγώ ήξερα οτι για το κακό μάτι ειναι το σκόρδο....το κρεμμύδι κρεμασμένο το'χω δει σε πολλά σπίτια στην Αθήνα αλλά δεν ήξερα οτι ειναι για το καό μάτι.......

    χχχχ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  34. Καλησπέρα απο την...Πελοπόννησο !

    Ναί ετσι τό λέμε "Μποτσίκι"
    Και απο δώ και πέρα-χάριν εσού-θα το λέμε ...μποτσίκι το αλεξίκακον !
    Και ζητώ την αδειά σου να το αναδημοσιεύσω !

    Μου αρεσε καταπληκτικά !

    Φιλιά !

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  35. Και λοιπόν;E allora?♥
    Η Αγριοκρεμμύδα όχι όποιο να'ναι κρεμμύδι:))

    Τώρα να κρεμάς και'συ αν την βρείς στην πόρτα σου!

    Φιλιά θαλασσινά!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  36. Ι.Dinos ♥
    Χαίρομαι που σου άρεσε η ανάρτηση!
    Θα χαρώ πολύ να την αναδημοσιεύσεις είναι μια δουλειά μιας καλής ντόπιας αρχαιολόγου που αγαπά και φροντίζει για τα έθιμα του τόπου!
    Θα προσπαθήσω να βγάλω και άλλες παρόμοιες δουλειές της.

    Να'σαι καλά καλή Κυριακή να'χεις!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  37. ΕΥΧΟΜΑΙ ΜΙΑ ΚΑΛΗ ΚΑΙ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΤΙΚΗ ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΓΕΜΑΤΗ ΚΑΛΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΚΑΙ ΧΑΜΟΓΕΛΑ.
    ΠΟΛΥ ΟΜΟΡΦΕΣ ΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  38. JK O SΚΡΟΥΤΖΑΚΟS ♥
    Να'σαι καλά φιλαράκο!
    Εύχομαι και'γω να'χεις μια όμορφη χαρούμενη εβδομάδα !!

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Αφού έκανες τον κόπο και το διάβασες πες μου και τη γνώμη σου με δικά σου λόγια...
Δε'ν'κακό!!

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
back to top